Spłata kredytu hipotecznego to duże obciążenie finansowe, dlatego często bliscy, np. rodzice lub dziadkowie, pomagają kredytobiorcom, przekazując im pieniądze na ten cel. Jednak nie każda taka pomoc jest wolna od podatku. W niektórych przypadkach może być traktowana jako darowizna, co oznacza konieczność jej zgłoszenia i ewentualnej zapłaty podatku. W artykule wyjaśniamy, czym jest podatek od darowizny, kiedy obowiązuje i jak można legalnie uniknąć jego zapłaty przy spłacie kredytu hipotecznego.
Czym jest podatek od darowizny i kiedy trzeba go zapłacić?
Podatek od darowizny to danina, którą należy uiścić w przypadku otrzymania środków pieniężnych lub innych dóbr materialnych od osób trzecich. Wysokość podatku zależy od stopnia pokrewieństwa między darczyńcą a obdarowanym oraz od wartości darowizny.
Podatek regulowany jest przez ustawę o podatku od spadków i darowizn, a jego wysokość uzależniona jest od przynależności do jednej z trzech grup podatkowych:
- Grupa I – najbliższa rodzina, czyli małżonek, dzieci, wnuki, rodzice, dziadkowie, rodzeństwo oraz teściowie, zięć i synowa.
- Grupa II – dalsza rodzina, np. zstępni rodzeństwa, wujostwo, kuzynostwo.
- Grupa III – osoby niespokrewnione, np. znajomi, osoby niespokrewnione prawnie.
Każda z tych grup ma inne limity kwotowe, powyżej których konieczne jest zapłacenie podatku. Dla I grupy podatkowej wynosi on obecnie 36 120 zł w ciągu pięciu lat – jeśli suma darowizn przekroczy tę kwotę, należy zapłacić podatek zgodnie z obowiązującymi stawkami.
Jak uniknąć podatku od darowizny przy spłacie kredytu hipotecznego?
Najprostszym i całkowicie legalnym sposobem uniknięcia podatku od darowizny jest odpowiednie zgłoszenie przekazanych środków do urzędu skarbowego. Osoby z I grupy podatkowej mogą skorzystać ze zwolnienia z podatku, jeśli spełnią określone warunki.
Aby uniknąć podatku od darowizny przy spłacie kredytu hipotecznego, należy:
- Zgłosić darowiznę do urzędu skarbowego – jeśli otrzymana kwota przekracza 36 120 zł w ciągu pięciu lat, konieczne jest wypełnienie formularza SD-Z2 i dostarczenie go do urzędu w ciągu 6 miesięcy od daty otrzymania pieniędzy.
- Udokumentować przepływ środków – aby darowizna była zwolniona z podatku, musi zostać przekazana w formie przelewu bankowego lub przekazu pocztowego. Przekazanie gotówki „do ręki” nie kwalifikuje się do zwolnienia podatkowego. W tytule przelewu warto wpisać informację, np. „darowizna na spłatę kredytu hipotecznego”.
- Zapewnić odpowiednie pokrewieństwo – zwolnienie z podatku przysługuje tylko osobom z I grupy podatkowej. Jeśli darczyńcą jest dalszy krewny lub osoba niespokrewniona, konieczne może być uiszczenie podatku.
Przestrzeganie tych zasad pozwala uniknąć dodatkowych kosztów związanych z podatkiem od darowizny i legalnie skorzystać z pomocy finansowej bliskich przy spłacie kredytu.
Czy bank może zgłosić darowiznę do urzędu skarbowego?
Banki nie mają obowiązku informowania urzędu skarbowego o przelewach między członkami rodziny, jednak w przypadku dużych transakcji mogą zgłosić je do Generalnego Inspektora Informacji Finansowej (GIIF). Dotyczy to przelewów przekraczających równowartość 15 000 euro, czyli około 70 000 zł. W takiej sytuacji urząd skarbowy może zainteresować się pochodzeniem środków, a brak odpowiedniej dokumentacji może skutkować koniecznością zapłaty podatku.
Jeśli pieniądze przeznaczone na spłatę kredytu hipotecznego pochodzą z darowizny, warto upewnić się, że przelew jest odpowiednio opisany i zgłoszony, aby uniknąć ewentualnych problemów podczas kontroli skarbowej.
Jakie konsekwencje grożą za niezgłoszenie darowizny?
Nieprawidłowe zgłoszenie darowizny lub jej ukrycie może prowadzić do poważnych konsekwencji podatkowych. Jeśli urząd skarbowy wykryje niezgłoszoną darowiznę podczas kontroli, może nałożyć podatek według najwyższej stawki, wynoszącej nawet 20% wartości przekazanych środków.
Dodatkowo, jeśli darowizna nie została udokumentowana przelewem bankowym, urząd może zakwestionować jej legalność i uznać ją za dochód, co wiąże się z koniecznością zapłaty podatku dochodowego.
Aby uniknąć problemów, warto dopełnić wszystkich formalności i zgłosić darowiznę na czas, zwłaszcza jeśli przekracza ustawowy limit zwolnienia podatkowego.
Podsumowanie
Podatek od darowizny może stanowić dodatkowy koszt przy spłacie kredytu hipotecznego, jeśli przekazane środki nie zostaną odpowiednio udokumentowane i zgłoszone do urzędu skarbowego. Aby uniknąć konieczności jego zapłaty, należy spełnić kilka warunków, takich jak zgłoszenie darowizny na formularzu SD-Z2 oraz udokumentowanie przelewu bankowego. Dzięki temu można legalnie skorzystać z pomocy bliskich przy regulowaniu zobowiązań finansowych bez obaw o dodatkowe obciążenia podatkowe. Warto pamiętać, że przestrzeganie zasad dotyczących darowizn pozwala uniknąć problemów z urzędem skarbowym i bezpiecznie korzystać z przekazanych środków.